|
Emlak Vergisi Kanunu :
Kanun Numarası
: 1319
Kabul Tarihi
: 29/7/1970
Yayımlandığı R.Gazete Tarih 11/8/1970 Sayı
: 13576
Yayımlandığı Düstur Tertip
: 5 Cilt: 9 Sayfa: 2662
BİRİNCİ KlSIM : Bina Vergisi
BİRİNCİ BÖLÜM : Mükellefiyet
Mevzu:
Madde 1 - Türkiye sınırları içinde bulunan binalar bu kanun hükümlerine göre
Bina Vergisine tabidir.
Bina tabiri:
Madde 2 - Bu kanundaki bina tabiri, yapıldığı madde ne olursa olsun, gerek
karada gerek su üzerindeki sabit inşaatın hepsini kapsar. Bu kanunun uygulanmasında
Vergi Usul Kanununda yazılı bina mütemmimleri de bina ile birlikte nazara alınır.
Yüzer havuzlar, sair yüzer yapılar, çadırlar ve nakil vasıtalarına takılıp
çekilebilen seyyar evler ve benzerleri bina sayılmaz.
Mükellef:
Madde 3 - Bina Vergisini, binanın maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her
ikisi de yoksa binaya malik gibi tasarruf edenler öder. Bir binaya müşterek mülkiyet
halinde malik olanlar, hisseleri oranında mükelleftirler. İştirak halinde mülkiyette
malikler vergiden müteselsilen sorumlu olurlar.
İKİNCİ BÖLÜM
Muaflık ve İstisnalar
Daimi muaflıklar:
Madde 4 - (Değişik birinci fıkra: 16/10/1981 - 2536/1 md.) Aşağıda yazılı
binalar, kiraya verilmemek şartıyla Bina Vergisinden daimi olarak muaftır.((a),
(b) ve (s) fıkraları için kiraya verilmeme şartı aranmaz.)
a) (Değişik: 17/7/1972-1610/1 md.) Katma bütçeli idarelere (Mazbut vakıflar dahil),
il özel idarelerine, belediyelere, köy tüzel kişiliğine, kanunla kurulanüniversitelere
ve Devlete ait binalar;
b) (Değişik: 17/7/1972-1610/1 md.) İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile
bunların teşkil ettikleri birlikler veya bunlara bağlı müesseselere ait;
aa) Su, elektrik, havagazı, mezbaha ve soğuk hava işletme binaları;
bb) Belediye sınırları içindeki yolcu taşıma işletme binaları ve kapalı durak yerleri;
c) (Değişik: 17/7/1972 - 1610/1 md.) Köylere ve köy birliklerine ait tarım işletme
binaları, soğuk hava depoları, içmeler ve kaplıcalar ile bunlar tarafından köylünün
umumi ve müşterek ihtiyaçlarını karşılamak maksadiyle işletilen
hamam, çamaşırhane, değirmenler ve köy odaları;
d) Ordu evleri, askeri gazino ve kantinler ile bunların müştemilatı;
e) Kamu menfaatlerine yararlı derneklere ait binalar (Kurumlar Vergisine tabi işletmelere
ait olmamaları veya bunlara tahsis edilmiş bulunmamaları şartiyle);
f) (Değişik: 17/7/1972-1610/1 md.) Kazanç gayesi olmamak şartiyle işletilen hastane,
dispanser, sağlık, rehabilitasyon, teşhis ve tedavi merkezleri, sanatoryum, prevantoryum,
öğrenci yurtları, düşkünler evi, yetimhaneler, revirler, kreşler, kütüphaneler ve
korunmaya muhtaç çocukları koruma birliklerine ait yurtlar ve işyerleri ile benzerleri;
g) Dini hizmetlerin ifasına mahsus ve umuma açık bulunan ibadethaneler ve
bunların müştemilatı;
h) Zirai istihsalde kullanılmak şartiyle makine ve alet depoları, zahire ambarları,
samanlıklar, arabalıklar, ağıllar, ahırlar, kümesler, kurutma mahalleri, böcekhaneler,
serler (seralar) ve benzeri binalarla, işçi ve bekçi bina,
kulübe ve barakaları;
i) Su ürünleri müstahsillerinin istihsalde kullandıkları ağ ve alet depoları, kayıkhaneler,
denizlerde ve göllerdeki işçi ve balıkçı kulübe ve barakaları;(Yukarıda "h" ve "i"
fıkralarında yazılı binaların bir kısmı ikamete ve bir kısmı da mezkür fıkralarda
yazılı maksatlara tahsis edilmiş bulunduğu takdirde vergi, yalnız ikamete
tahsis olunan kısım için uygulanır.)
j) (Değişik: 4/12/1985 - 3239/100 md.) Umuma tahsis edildiği Maliye ve Gümrük Bakanlığınca
kabul edilen rıhtım, iskele, dalgakıran ve bunların mütemmileri ile, demiryolları
ve köprü, rampa ve tünel, yeraltı ve yerüstü geçitleri,
peron alimantasyon tesisleri, iskele ve istasyon binaları ile yolcu salonları, cer
ve malzeme depoları gibi demiryolu mütemmimleri, Devlet Hava Meydanları İşletmesi
Genel Müdürlüğüne ait hava liman ve meydanlarındaki terminal binaları,teknik blok,
hangar, sistemlere ait depo; elektronik, elektrik ve mekanik sistemlere ait laboratuvar
ve bakım tesisleri, pist taksirut ve apron sahası ile ısı ve enerji santralleri,
hidrofor tesisleri, gerek hava liman ve meydanların-
da ve gerekse uçuş yolları üzerindeki seyrüsefer yardımcı (radar, ILS, VOR, DME,NDB
gibi) tesisleri ile hava yer ve yer muhabere sistemleri (VHF, UHF, HF) ve yukarıda
belirtilen sistem ve tesislerin mütemmimleri. (Diğer depolar, ant-
repolar, müstakil lojman ve müstakil idarehane binaları mütemmim sayılmaz);
k) Her nevi su bentları, baraj, sulama ve kurutma tesisleri;
l) Yabancı devletlere ait olup elçilik ve konsolosluk olarak kullanılan binalar
ile elçilerin ikametine mahsus binalar ve bunların müştemilatı (Karşılıklı olmak
şartiyle) ve merkezi Türkiye'de bulunan milletlerarası kuruluşlara, milletlerarası
kuruluşların Türkiye'deki temsilciliklerine ait binalar;
m) (Değişik: 8/12/1980 - 2350/1 md.) Bakanlar Kurulunca vergi muafiyeti tanınan
vakıflara ait binalar (Vakıf senedindeki cihete tahsis edilmek şartiyle);
n) Enerji nakil hatları ve direkleri.
o) (Ek: 17/7/1972-1610/1 md.) Gençlik ve Spor Bakanlığı Beden Terbiyesi Genel Müdürlüğüne
tescil edilmiş amatör spor kulüplerine ait binalar (Gelir veya Kurumlar Vergisine
tabi işletmelere ait olmamaları veya bunlara tahsis edilmemeleri şartiyle);
p) (Ek: 17/7/1972-1610/1 md.) Tarım kredi, tarım satış kooperatifleri, 1163 sayılı
Kanuna uygun olarak teşekkül eden kooperatifler ve bu kooperatiflerin kuracağı kooperatif
birlikleri, kooperatif merkez birlikleri ve Türkiye Milli Kooperatifler Birliğinin
ve Türk Kooperatifçilik Kurumunun sahip oldukları kendi hizmet binaları.
r) (Ek: 8/12/1980-2350/1 md.) Karşılıklı olmak şartiyle Uluslararası Andlaşmalar
hükümlerine göre azınlık sayılan cemaatlara ait özel okul binaları.
s) (Ek: 16/10/1981-2536/1 md.) Türk Silahlı Kuvvetlerini (Jandarma Genel Komutanlığı
dahil) güçlendirmek amacıyla kurulmuş vakıflara ait binalar.
t) (Ek: 21/1/1982 - 2587/1 md.) Tersane binaları (müstakil büro ve müstakil lojman
binaları hariç.)
u) (Ek: 4/12/1985-3239/100 md.) Belediye ve mücavir alan sınırları dışında bulunan
binalar (Gelir Vergisinden muaf esnaf ile götürü usulde Gelir Vergisine tabi mükellefler
tarafından bizzat işyeri olarak kullanılan binalar hariç olmak
üzere, ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan binalar ile muayyen zamanlarda
dinlenme amacıyla kullanılan binalar için bu muafiyet uygulanmaz.)
Geçici muaflıklar:
Madde 5 - (Değişik: 17/7/1972-1610/2 md.)
a) Mesken olarak kullanılan bina veya apartman dairelerinin, 50 000 liradan az olmamak
üzere vergi değerinin 1/4 ü, inşalarının sona erdiği yılı takibeden bütçe yılından
itibaren 5 yıl süre ile geçici muafiyetten faydalandırılır. (1)
Bu binaların, bina apartman ise dairelerin, mesken olarak kullanılması şartiyle,
satınalma veya sair suretle iktisap olunması halinde de yukardaki muaflık hükmü
kalan süre için uygulanır. Mevcut binalara ilave yapılması halinde, 33 üncü maddenin
(1) sayılı bendine göre beyan edilen değerden bu kısma isabet eden değer için, yukarda
yazılı
muafiyet aynı şart ve süre ile uygulanır. Binanın, bina apartman ise dairenin, kısmen
veya tamamen mesken olarak kullanılmaması halinde bu binaya veya daireye tanınmış
bulunan muafiyet bu halin vukubulduğu yılı takibeden bütçe yılından itibaren düşer.
b) Turizm Endüstrisini Teşvik Kanunu hükümleri dairesinde turizm müessesesi belgesi
almış olan Gelir veya Kurumlar Vergisi mükelleflerinin adı geçen kanunda yazılı
maksatlara tahsis ettikleri ve işletmelerine dahil binaları, inşaları-
nın sona erdiği veya mevcut binaların bu maksada tahsisi halinde turizm müessesesi
belgesinin alındığı yılı takibeden bütçe yılından itibaren 5 yıl süre ile geçici
muafiyetten faydalandırılır.
c) Deprem, su basması, yangın gibi tabii afetler sebebiyle binaları yanan, yıkılan
veya kullanılmaz hale gelen veya yangın, su baskını, yer kayması, kaya düşmesi,
çığ ve benzeri (Deprem hariç) afetlerle zarar görmesi muhtemel yerlerdeki binaların
vergi mükellefleri tarafından afetin vukubulduğu veya afete maruz bulunduğunun yetkili
kuruluşça tebliği tarihinden itibaren en geç 5 yıl içinde afetin vukubulduğu yerde
veya kamu kuruluşlarınca gösterilen yerlerde
inşa edilen binalar inşalarının sona erdiği yılı, kamu kuruluşlarınca ilgili kanunlarına
göre inşa olunup hak sahiplerine teslim edilen binalar devredildikleri yılı takibeden
bütçe yılından itibaren 10 yıl süre ile geçici muafiyetten
faydalandırılır. (Bu halde, bu maddenin (a) fıkrası hükmü uygulanmaz.) Şu kadar
ki, kamu kuruluşlarınca afet bölgesi olduğu nedeniyle inşaat yasağıkonulan yerlerde
yapılan binalar için bu muafiyet uygulanmaz. Muafiyetten faydalanacak mükellefler,
İmar ve İskan Bakanlığından veya bu Bakanlığın yetkili kıldığı kuruluşlardan afete
maruz kaldıklarına dair alacakları bir belgeyi vergi dairesine ibraz etmeye mecburdurlar.
d) Fuar, sergi ve panayır yerlerinde inşa edilen binalar (Bu yerlerin açık bulunmadığı
zamanlarda da kullanılanlar hariç), bu maksada tahsis edildikleri süre için vergiden
muaftır.
e) Planlama Teşkilatınca tespit ve tayin edilen geri kalmış bölgelerde inşa edilen
sınai tesisler, inşalarının sona erdiği yılı takibeden bütçe yılından itibaren 5
yıl süre ile geçici muafiyetten faydalandırılır.
f) (Ek: 18/5/1987-3365/4 md.) Organize sanayi bölgeleri ile sanayi ve küçük sanat
sitelerindeki binalar, inşalarının sona erdiği tarihi takip eden bütçe yılından
itibaren 5 yıl süre ile geçici muafiyetten faydalandırılır.
Yukarda (a), (b), (c) ve (d) fıkralarında yazılı muafiyetlerden istifade için, mezkür
fıkralarda yazılı hallerin vukuunda, keyfiyetin bütçe yılı içinde ilgili vergi dairesine
bildirilmesi şarttır. Ancak, bu olaylar bütçe yılının son üç ayı içinde vukubulduğu
takdirde bildirim, olayın vukubulduğu tarihten itibaren üç ay içinde yapılır. Süresinde
bildirimde bulunulmazsa muafiyet, bildirimin yapıldığı yılı takibeden bütçe yılından
muteber olur. Bu takdirde bildirimin yapıldığı bütçe yılının sonuna kadar geçen
yıllara ait muafiyet hakkı düşer. (Köylerdeki inşaat için bildirimde bulunulmaz.)
-------------------
(1) Muafiyetle ilgili olarak 24/2/1984 tarih ve 2982 sayılı kanunun 6 ve 9 uncu
maddelerine bakınız.
Madde 6 - (Mülga: 4/12/1985-3239/141 md.)
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Matrah ve Nispet
Matrah:
Madde 7 - Bina Vergisinin matrahı, binanın bu kanun hükümlerine göre tesbit
olunan vergi değeridir. Sabit istihsal tesisatına ait değerler vergi matrahına alınmaz.
(Üçüncü ve dördüncü fıkralar Mülga: 17/7/1972-1610/3 md.)
Nispet:
Madde 8 - (Değişik birinci fıkra: 4/12/1985 - 3239/101 md.) Bina Vergisinin
nispeti binde 5 tir. Meskenlerde bu nispet binde 4 olarak uygulanır. (1) (Değişik:
21/1/1982 - 2587/3 md.) Şu kadar ki, yeniden inşa edilen bina veya
binaların vergisi, arsasının (veya arsa payının) vergisinden az olamaz.
Yetki:
Mükerrer Madde 8 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/102 md.) Türkiye sınırları içinde
tek meskeni olup, bu meskenlerinde bizzat oturanlardan gelirleri münhasıran kanunla
kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıklardan ibaret bulunanların
bu meskenlerine ait vergi oranlarını yarısına kadar indirmeye Bakanlar Kurulu yetkilidir.
(1)
Bu hüküm, yukarıda belirtilenlerin bizzat oturmaları şartıyla tek meskene hisse
ile sahip olmaları halinde, hisselerine ait kısım hakkında da uygulanır. Muayyen
zamanlarda dinlenme amacıyla kullanılan meskenler hakkında bu hüküm
uygulanmaz.
Mükellefiyetin başlaması ve bitmesi:
Madde 9 - (Değişik: 17/7/1972 - 1610/5 md.)
Bina vergisi mükellefiyeti;
a) Bu kanun hükümlerine göre mükelleflerin genel beyana davet edildikleri tarihi,
b) Bu kanunun 33 üncü maddesinin 1 - 7 numaralı fıkralarında yazılı vergi değerini
tadil eden sebeplerin doğması halinde bu değişikliklerin vukubulduğu, aynı maddenin
8 numaralı fıkrasında yazılı halde ise mükelleflerin beyana davet edildiği tarihi,
c) Muafiyetin sukut ettiği tarihi, Takibeden bütçe yılından itibaren başlar. Yanan,
yıkılan, tamamen kullanılmaz hale gelen veya vergiye tabi iken muaflık şartlarını
kazanan binalardan dolayı mükellefiyet, bu olayların vukubulduğu
tarihi takibeden taksitten itibaren sona erer. Oturulması ve kullanılması kanunların
verdiği yetkiye dayanılarak yasak
edilen binaların vergileri, mükelleflerce keyfiyetin vergi dairesine bildirilmesi
veya vergi dairesince re'sen tespit edilmesi üzerine, bu olayların vukua geldiği
tarihlerden sonra gelen taksitlerden itibaren, bu hallerin devam ettiği sürece alınmaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Verginin Tarh ve Tahakkuku
Beyan esası:
Madde 10 - (Değişik: 21/1/1982 - 2587/4 md.)
Bina Vergisi, mükelleflerin yazılı beyanı üzerine tarh ve tahakkuk ettirilir. Şu
kadar ki, mükelleflerin beyan edecekleri değerler Maliye ve Bayındırlık bakanlıklarınca
müştereken tespit ve ilan edilecek bina metrekare normal inşaat
maliyet bedelleriyle bu Kanunun 20 nci maddesine göre bulunacak arsa veya arsa payı
değeri esas alınarak, 31 nci madde uyarınca hazırlanmış bulunan tüzük hükümlerinden
yararlanılmak suretiyle hesaplanacak maliyet bedelinden düşük olamaz. Düşük beyanda
bulunulması halinde, mükellefin beyanı vergi dairesince maliyet bedeline yükseltilerek
tahakkuka esas alınır ve mükellefe bildirilir. Vergi dairesince hesaplanan miktar
ile mükellefin beyanı arasındaki farka kusur cezası uygulanır. Geçici ve daimi muafiyetten
faydalanacak olanların da beyanname vermeleri mecburidir.
Bir vergi dairesi faaliyet bölgesi içindeki bir mükellefe ait binalar aynı beyannamede
birleştirilerek beyan olunur.
-------------------
(1) Türkiye sınırları içinde tek meskeni olup, bu meskenlerinde bizzat oturanlardan
gelirleri münhasıran kanunla kurulan sosyal güvenlik kurumlarından aldıkları aylıklardan
ibaret bulunanların bu meskenlerine ait binde 4 olan
bina vergisi oranı 1998 yılı için; 19/3/1998 tarih ve 23291 sayılı Resmi Gazete'de
yayımlanan 6/3/1998 tarih ve 98/10752 sayılı Kararname ile % 50 oranında azaltılarak
binde 2'ye indirilmiştir. Önceki yıllara uygulanan oranlar için bu Kanunun sonundaki
"KARARNAMELER İLE YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER CETVELİ"ne bakınız.
Verginin tarh ve tahakkuku:
Madde 11 - (Değişik birinci fıkra: 4/12/1985 - 3239/103 md.) Bina Vergisi
ilgili belediye tarafından mükellefin beyanı üzerine yıllık olarak tarh ve tahakkuk
ettirilir. Şu kadar ki, bir il veye ilçe hududu içerisinde birden fazla belediye
olması halinde belediye ve mücavir alan sınırları dışında bulunan binalara ait Bina
Vergisini tarha yetkili olacak belediye ilgili valiler tarafından belirlenir. Yapılan
bu tarh ve tahakkuku takibeden yıllarda, Bina Vergisi her Bütçe yı-
lının birinci (Dahil) ayından itibaren o yıl için tahakkuk etmiş sayılır.
İKİNCİ KISIM
Arazi Vergisi
BİRİNCİ BÖLÜM
Mükellefiyet
Mevzu:
Madde 12 - (Değişik: 17/7/1972 - 1610/7 md.)
Türkiye sınırları içinde bulunan arazi ve arsalar bu kanun hükümlerine göre Arazi
Vergisine tabidir. Belediye sınırları içinde belediyece parsellenmiş arazi arsa
sayılır. Belediye sınırları içinde veya dışında bulunan parsellenmemiş araziden
hangilerinin bu kanuna göre arsa sayılacağı Bakanlar Kurulu kararı ile belli edilir.
Aksine hüküm olmadıkça bu kanunun diğer maddelerinde yer alan arazi tabiri arsaları
da kapsar.
Mükellef:
Madde 13 - Arazi Vergisini, arazinin maliki, varsa intifa hakkı sahibi, her
ikisi de yoksa araziye malik gibi tasarruf edenler öder. Bir araziye müşterek mülkiyet
halinde malik olanlar, hisseleri oranında mükelleftirler. İştirak halinde mülkiyette
malikler vergiden müteselsilen sorumlu olurlar. Mülkiyeti ihtilaflı bulunan arazi
için mutasarrıfı bulunmayan kişiler tarafından ödenen Arazi Vergileri ihtilafın
ödeme yapan aleyhine sonuçlanması halinde ihtilafla ilgili bulunanların karar tarihinden
itibaren bir yıl içerisinde başvurmaları şartıyla kendilerine ret ve iade olunur.
İKİNCİ BÖLÜM
Muaflık ve İstisnalar
Daimi muaflıklar:
Madde 14 - (Değişik birinci fıkra: 16/10/1981 - 2536/2 md.) Aşağıda yazılı arazi
kiraya verilmemek şartıyla Arazi Vergisinden daimi olarak muaftır. ((a), (b) ve
(f) fıkralarındaki arazi için kiraya verilmeme şartı aranmaz.)
a) Katma bütçeli idarelere, il özel idarelerine, belediyelere ve köy tüzel kişiliğine,
kanunla kurulan üniversitelere ve Devlete ait arazi;
b) İl özel idareleri, belediyeler ve köyler ile bunların teşkil ettikleri birlikler
veya bunlara bağlı müesseseler tarafından işletilen:
aa) Su, elektrik, havagazı, mezbaha ve soğuk hava işletmelerine ait arazi;
bb) Belediye sınırları içindeki yolcu taşıma işletmelerine ait arazi;
c) Kamu menfaatlerine yararlı derneklere ait arazi (Kurumlar Vergisine tabi işletmelere
ait olmamaları veya bunlara tahsis edilmiş bulunmamaları şartiyle);
d) Yabancı devletlere ait olup gerek elçilik ve konsolosluk binaları gerekse elçilerin
ikametlerine mahsus binalaryapılmak üzere sahip olunan arazi ve arsalar ile bu çeşit
binalardan yanan, yıkılanların arsaları (Karşılıklı olmak
şartiyle) ve merkezi Türkiye'de bulunan milletlerarası kuruluşların Türkiye'deki
temsilciliklerine ait arazi ve arsalar;
e) Mezarlıklar.
f) (Ek: 16/10/1981 - 2536/2 md.) Türk Silahlı Kuvvetlerini (Jandarma Genel Komutanlığı
dahil) güçlendirmek amacıyla kurulmuş vakıflara ait arazi ve arsalar.
g) (Ek: 4/12/1985 - 3239/104 md.) Belediye ve mücavir alan sınırları dışın-da bulunan
arazi. (Gelir Vergisinden muaf esnaf ile götürü usulde Gelir Vergisine tabi mükellefler
tarafından bizzat işyeri olarak kullanılan arsa ve arazi
hariç olmak üzere, ticari, sınai ve turistik faaliyetlerde kullanılan arazi ile
arsalar ve arsa sayılacak parsellenmemiş arazi için bu muafiyet uygulanmaz.)
Geçici muaflıklar:
Madde 15 - (Değişik: 17/7/1972 - 1610/8 md.)
Aşağıda yazılı arazi geçici olarak Arazi Vergisinden muaftır. (1)
a) Özel kanunlarına göre Devlet ormanları dışında insan emeğiyle yeniden orman haline
getirilmek üzere ağaçlandırılan arazi 50 yıl;
b) Toprak ve topoğrafik özellikleri ve erozyon gibi sınırlayıcı faktörler sebebiyle
kültür bitkilerinin yetişmelerini engelleyen araziden; bataklık, turbiyer, çorak,
makilik, çalılık, taşlık ve sair haller dolayısıyla üzerinde tarım
yapılamayan sahaların, ıslah tedbirleriyle yeniden tarıma elverişli hale getirilmesinde
10 yıl;
c) Teknik, ekonomik ve ekolojik bakımlardan gerekli şartları haiz olan arazide yeniden
fidanla dikim veya aşılama veya yeniden yetiştirme suretiyle ağaçlık, meyvalık,
bağ ve bahçe meydana getirilmesinde asgari 2 yıl, azami 15 yıl;
d) Sanayi ve Teknoloji Bakanlığınca, organize sanayi bölgeleri için iktisap olunduğu
veya bu bölgelere tahsis edildiği kabul edilen arazi (Sanayici lehine tapudaki tescilin
yapılacağı tarihe kadar). Geçici olarak muaflıktan istifade için arazinin bu maddede
yazılı cihetlere tahsis edilmiş olduğunun ilgili vergi dairesine bütçe yılı içinde
bildirilmesi şarttır. Muafiyetler, arazinin tayin olunan cihetlere tahsis edildiği
yılı takip eden bütçe yılından başlar. Bütçe yılı içinde bildirim yapılmazsa muafiyet,
bildirimin yapıldığı yılı takip eden bütçe yılından muteber olur. Bu takdirde bildirimin
yapıldığı bütçe yılının sonuna kadar geçen yıllara ait muafiyet hakkı düşer.
-------------------
(1) Geçici vergi muafiyeti tanınan ağaç, fidan ve benzerlerinin sayısı ile muafiyet
süreleri için 22/4/1974 tarih ve 7/8147 sayılı Kararnameye bakınız. (R.G.: 12/5/1974
- 15384)
KANUNLAR, TEMMUZ 1990 (Ek - 6)
(a) ve (b) fıkralarında yazılı muafiyet konusu arazinin bu fıkralarda gös- terilen
cihetlere tahsis edilmiş olup olmadığının şartları ile (c) fıkrasına göre geçici
muafiyet verilecek haller, bunların şartları ve muafiyet süreleri Tarım ve Orman
Bakanlıkları ile Türkiye Ziraat Odaları Birliğinin mütalaası alınmak suretiyle Maliye
Bakanlığınca belli edilir ve Bakanlar Kurulu kararı ile yürürlüğe konulur.
Arazi vergisinde istisna:
Madde 16 - (Değişik: 21/1/1982 - 2587/5 md.)
(Değişik birinci fıkra: 4/12/1985 - 3239/105 md.) Mükelleflerin bir belediye ve
bu belediyenin mücavir alan sınırları içinde bulunan arazisinin (arsalar hariç)
toplam vergi değerinin 1 000 000 lirası Arazi Vergisinden müstesnadır. Bu miktarı
üç misline kadar artırmaya Bakanlar Kurulu yetkilidir. Bu hükmün tatbikatında mükellef
ile eş ve velayet altındaki çocuklara ait arazi değerleri toplu olarak nazara alınır.
Bu maddede yazılı istisna, hisseli arazide mükelleflerin hisse miktarları ayrı ayrı
nazara alınmak suretiyle uygulanır.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Matrah ve Nispet
Matrah:
Madde 17 - Arazi Vergisinin matrahı arazinin bu kanun hükümlerine göre tesbit
olunan vergi değeridir.
(İkinci ve üçüncü fıkralar Mülga: 17/7/1972 - 1610/10 md.)
Nispet:
Madde 18 - (Değişik birinci fıkra 21/1/1982-2587/6 md.) Arazi Vergisinin
nispeti binde 3 tür.
(Değişik: 4/12/1985-3239/106 md.) Arsalar için vergi nispeti binde 6'dır.
Mükellefiyetin başlaması ve bitmesi:
Madde 19 - (Değişik: 19/7/1972-1610/12 md.)
Arazi Vergisi mükellefiyeti;
a) Bu kanun hükümlerine göre mükelleflerin genel beyana davet edildikleri tarihi,
b) Bu kanunun 33 üncü maddesinin 1 - 7 numaralı fıkralarında yazılı vergi değerini
tadil eden sebeplerin doğması halinde bu değişikliklerin vukubulduğu, aynı maddenin
8 numaralı fıkrasında yazılı halde ise mükelleflerin beyana davet edildiği tarihi,
c) Muafiyetin sukut ettiği tarihi, Takibeden bütçe yılından itibaren başlar. Vergiye
tabi iken muaflık şartlarını kazanan araziden dolayı mükellefiyet, bu olayın vukubulduğu
tarihi takibeden taksitten itibaren sona erer. Kanunların verdiği yetkiye dayanılarak
tasarrufu yasak edilen arazinin vergisi, mükelleflerce keyfiyetin vergi dairesine
bildirilmesi veya vergi dairesince re'sen tespit edilmesi üzerine yasaklama tarihini
izliyen taksitlerden itibaren bu hallerin devam ettiği sürece alınmaz. Deprem, su
basması, yangın gibi tabii afetler sebebiyle yanan, yıkılan binaların arsalarına
ait vergiler, bu olayların vukua geldiği tarihleri takibeden bütçe yılından itibaren
iki yıl süre ile alınmaz. Üzerine bina yapılan arsanın Arazi Vergisi mükellefiyeti,
inşaatın bittiği yılı takipeden bütçe yılından itibaren sona erer.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Verginin Tarh ve Tahakkuku
Beyan esası:
Madde 20 - (Değişik: 21/1/1982-2587/7 md.)
Arazi Vergisi, mükelleflerin yazılı beyanı üzerine tarh ve tahakkuk ettirilir. (Değişik:
4/12/1985-3239/107 md.) Şu kadar ki; mükelleflerin arsalar ve arazi ile ilgili olarak
beyan edecekleri değerler, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun
asgari ölçüde birim değer tespitine ilişkin hükümlerine göre takdir komisyonlarınca
her mahalle ve arsa sayılacak parsellenmemiş arazide her köy için cadde, sokak veya
değer bakımından farklı bölgeler, arazide her il veya ilçe için arazinin cinsi (Kıraç,
taban ve sulak) itibariyle takdir olunan birim değerlere göre hesaplanan miktardan
düşük olamaz. Düşük beyanda bulunulması halinde, mükellefin beyanı vergi dairesince
birim değere göre hesaplanan miktara yükseltilerektahakkuka esas alınır ve mükellefe
bildirilir. Vergi dairesince hesaplanan miktar ile mükellefin beyanı arasındaki
farka kusur cezası uygulanır. (Değişik: 4/12/1985-3239/107 md.) İkinci fıkra hükmü,
turistik bölgelerdeki cadde, sokak veya değer bakımından farklı bölgelerde ilgili
valilerce tespit edilecek pafta, ada veya parseller için yapılacak takdirler hakkında
da tatbik edilir.
Geçici ve daimi muafiyetten faydalanacak olanların da beyanname vermeleri mecburidir.
Ancak Devlete ait arazi için beyanname verilmez. Bir vergi dairesi faaliyet bölgesi
içindeki bir mükellefe ait arazi bir beyannamede, arsalar ise ayrı bir beyannamede
birleştirilerek beyan olunur.
Verginin tarh ve tahakkuku:
Madde 21 - (Değişik birinci fıkra: 4/12/1985-3239/108 md.) Arazi Vergisi
ilgili belediye tarafından mükellefin beyanı üzerine yıllık olarak tarh ve tahakkuk
ettirilir. Şu kadar ki, bir il veya ilçe hududu içerisinde birden fazla belediye
olması halinde belediye ve mücavir alan sınırları dışında bulunan araziye ait Arazi
Vergisini tarha yetkili olacak belediye ilgili valiler tarafından belirlenir. Yapılan
bu tarh ve tahakkuku takibeden yıllarda Arazi Vergisi her bütçe yı- lının birinci
(Dahil) ayından itibaren o yıl için tahakkuk etmiş sayılır.
ÜÇÜNCÜ KISIM
Kısımlar Arasında Müşterek Hükümler
BİRİNCİ BÖLÜM
Muaflık ve istisna hükümlerinin bu kanunda yer alması esası:
Madde 22 - (Değişik: 17/7/1972-1610/14 md.)
Bina ve Arazi Vergileri ile ilgili muaflık ve istisna hükümleri bu kanuna eklenmek
veya bu kanunda değişiklik yapılmak suretiyle düzenlenir.
Beyanname verme süresi:
Madde 23 - (Değişik: 17/7/1972-1610/15 md.)
Emlak Vergisi ile ilgili olarak;
a) (Değişik: 8/12/1980-2350/4 md.) Bina, arsa ve araziler için 4 yılda bir defa
(Bu süre Bakanlar Kurulu Kararı ile 1 yıla kadar indirilebilir) olmak üzere verilecek
beyannameler, Maliye Bakanlığınca mükelleflerin genel beyana davet edildikleri tarihi
takibeden bütçe yılının Mart, Nisan ve Mayıs aylarında, *
b) Yeni inşa edilen binalara ait beyannameler, inşaatın sona erdiği veya inşaatın
sona ermesinden evvel kısmen kullanılmaya başlanmış ise her kısmın kullanılmasına
başlandığı bütçe yılı içerisinde,
c) Bu kanunun 33 üncü maddesinde (8 numaralı fıkra hariç) yazılı vergi değerini
tadil eden sebeplerin doğması halinde beyannameler, değişikliğin vukubulduğu bütçe
yılı içerisinde.
d) Bu kanunun 33 üncü maddesinin 8 numaralı fıkrasında yazılı vergi değerin tadil
eden sebeplerin doğması halinde beyannameler, Maliye Bakanlığınca yapılacak beyana
davet tarihini takibeden bütçe yılının Mart, Nisan ve Mayıs aylarında, Emlakin bulunduğu
yerdeki ilgili vergi dairesine verilir. (b), (c) ve (d) fıkraları gereğince beyanname
verenlerde Maliye Bakanlığınca yapılacak genel beyana davet tarihini takibeden bütçe
yılının Mart, Nisan ve Mayıs aylarında yeniden beyanda bulunmaya mecburdurlar. (Değişik:
30/5/1985-3208/4 md.) (a) fıkrasında yazılı beyanname verme süresini Ağustos ayı
sonuna kadar uzatmaya ve genel beyan dolayısıyla vergi dairelerine verilecek emlak
vergisi beyannamelerini iki ay önceden kabul etmeye Maliye ve Gümrük Bakanlığı yetkilidir.
(b) ve (c) fıkralarında yazılı haller bütçe yılının son üç ay içinde vukubulduğu
takdirde beyanname, olayın vuku bulduğu tarihten itibaren üç ay içinde verilir.
Maliye Bakanlığı genel beyanların yapılacağı süre içerisinde mükelleflerin beyanname
verme tarihlerini tespit etmek hususunda vergi dairelerine yetki verebilir.
Beyannamelerin şekli ve muhtevası:
Madde 24 - (Değişik: 17/7/1972-1610/16 md.)
Vergi dairesine verilecek Emlak Vergisi beyannamelerinin şekli ve muhtevası Maliye
Bakanlığınca tertip ve tanzim olunur. Beyannamede mükellefin adı, soyadı (Tüzel
kişilerde unvanı), adresi, mükellefiyete giriş sebebi ve yılı ile birlikte asgari
aşağıdaki bilgiler gösterilir:
a) Bina Vergisi bayannamesinde; binanın yeri, inşaatın nev'i, inşa tarihi, arsanın
büyüklüğü (Metrekare), kullanış tarzı, getirebileceği yıllık gayrisafi kirası ve
rayiç bedeli (Vergi değeri) (Bir çatı altında, bulunup da kullanış tarzı veya kapıları
ayrı olan konut veya işyeri birimlerinin vergi değerleri ayrı ayrı gösterilir.)
b) Araziye ait beyannamede; arazinin yeri, cinsi, büyüklüğü (Dönüm, metrekare),
yapılan tarımın nev'i, getirebileceği yıllık gayrisafi hasılat tutarı ve rayiç bedeli
(Vergi değeri),
c) Arsalara ait beyannamede; arsanın yeri, büyüklüğü (Metrekare) ve rayiç bedeli
(Vergi değeri.)
Köylerde yapılacak beyan:
Madde 25 - (Değişik: 4/12/1985-3239/109 md.) Belediye ve mücavir alan sınırları
içinde bulunan bina ve arazi ile Emlak Vergisinden muaf olmayan bina ve arazi hariç
olmak üzere, köylerde bulunan bina ve araziye ilişkin beyanlar sözlü veya yazılı
olarak ilgili muhtarlıklara yapılır. Sözlü veya yazılı olarak yapılan beyanlar,
şekli ve muhtevası Maliye ve Gümrük Bakanlığınca tespit olunacak bina ve arazi kıymet
beyanı defterlerine geçirildikten sonra özel yeri mükellefi imza ettirilir. Beyan
esnasında köyde bulunmayanların köy muhtarına gönderecekleri yazılı ve imzalı beyanların
bu defterlere eklenmesiyle yetinilir.
Birinci fıkra kapsamına giren yerlerde bulunup;
a) Ek süre sonuna kadar beyan edilmeyen,
b) Bu Kanunun 33 üncü maddesinde (8 numaralı fıkra hariç) yazılı haller sebebiyle
beyanı gereken, Bina ve arazinin beyanının beyanname ile yapılması mecburidir. İl
ve ilçe merkezi olmayan beldelerde, köy muhtarlıklarına ait yetkiler belediye başkanlıklarınca
kullanılır. Sözü geçen defter, varsa müsbit evrakla birlikte ek sürenin bitiminden
itibaren 15 gün içinde muhtarlar tarafından ilgili belediyelere imza karşılığında
teslim olunur. Bina ve arazi kıymet beyanı defterlerine yazdırılmak suretiyle beyan
edilecek bina ve arazi hakkında bu Kanunun 10 ve 20 nci maddelerinin son fıkraları
hükümleri uygulanmaz.
Muhtar ve ihtiyar kurulunun görevleri:
Madde 26 - (Değişik birinci fıkra: 17/7/1972 - 1610/18 md.) Muhtar ve ihtiyar
kurulu, mükelleflerin beyanlarını ilgili defterlerde tespit ettikten sonra kendileri
de bu beyanların doğruluğunu (Kira bedelleri ve vergi değerleri hariç)tasdik ederler
ve ayrıca bina ve arazi kıymet beyanı defterine kaydettirilmeyen bina ve araziyi,
mükelleflerin ismi ve biliniyorsa adresi ile birlikte vergi dairesine bildirirler.
(Değişik:8/12/1980 - 2350/5 md.) Bu Kanunda yazılı işler karşılığında;Maliye Bakanlığınca
tespit edilen esaslar dahilinde ve yılda fert başına 750 lirayı geçmemek üzere köy
muhtarlarına ve ihtiyar kurulu üyelerine ücret verilebilir.
Ek süreler içinde beyanname verilmesi:
Madde 27 - (Değişik birinci fıkra: 17/7/1972 - 1610/19 md.) Emlak Vergisi beyannamelerinin
süresi içinde verilmemesi halinde, bu sürenin sonunda başlayarak iki ay beklenir.
Beyanname bu süre içinde verilirse, vergi zıyaı olmamış sayılır. (İkinci fıkra Mülga:
8/12/1980 - 2350/6 md.)
İştirak halinde ve müşterek mülkiyette beyanname verilmesi:
Madde 28 - İştirak halinde mülkiyette mükellefler müşterek imzalı bir beyan-name
verebilecekleri gibi münferiden de beyanda bulunabilirler. Müşterek mülkiyet halinde
ise beyanname münferiden verilir. Müşterek ve iştirak halinde mülkiyetin konusunu
teşkil eden gayrimenkul için kesinleşen vergi değeri bütün mükellefler bakımından
geçerli olur ve gerekli düzeltme yapılır. İştirak halinde mülkiyette, münferiden
beyanname verildiği takdirde beyan edilen vergi değerleri üzerinden hissedarların
adedine göre ayrı ayrı tarih ve tahakkuk yapılır.
Vergi değeri:
Madde 29 - Vergi değeri, Emlak Vergisinin mevzuuna giren bina ve arazinin rayiç
bedelidir. Rayiç bedel,bina ve arazinin beyan tarihindeki normal alım satım bedelidir.
Arazi ve bina ile ilgili normal alım bedelinin tayininde bu kanunun 31 inci maddesine
göre hazırlanacak tüzükte belirtilecek normlar nazara alınır. Tarım arazisinin vergi
değerinin tespitinde ise arazinin (Arsalar hariç) verim gücü de nazara alınır. Verim
gücünün hangi hallerde nazara alınacağı Tüzükte belirtilir.
Ödeme Süresi:
Madde 30 - (Değişik: 17/7/1972 - 1610/20 md.)
Emlak Vergisi birinci taksidi Mart, Nisan ve Mayıs aylarında, ikinci taksidi Kasım
ayı içinde olmak üzere iki eşit taksitte ödenir. (İkinci fıkra Mülga: 4/12/1985
- 3239/141 md.) Maliye Bakanlığı ödeme aylarını, bölgelerin özelliklerine göre değiştirilebilir.
Kanunlar veya diğer kamu düzeni koyan mevzuatla tasarrufu kısıtlanan bina arsa ve
arazinin ergisi,kısıtlamanın devam ettiği sürece 1/10 oranında tahsil olunur. 9
ve 19 uncu madde hükümleri saklıdır. Kısıtlamanın kaldırılması halinde, kaldırılma
tarihini takibeden bütçe yılından itibaren emlakin vergisi, tüm vergi değeri üzerinden
ödenir. Kısıtlamanın devam ettiği sürede tecil edilen verginin 9/10 u bina, arsa
ve-ya arazinin satılması, istimlaki veya hibe yoluyla ahara devir ve temliki halinde,
tahsilat zamanaşımına uğramamış olanları muaccel hale gelir. (Değişik: 8/12/1980
- 2350/7 md.) Kanunla ve diğer mevzuatla yapılan kısıtlamaların neler olduğu, süresi,
tevsiki ve kısıtlama koyan kamu organlarının görevleri ve sorumlulukları Maliye
Bakanlığınca, Milli Eğitim, İmar ve İskan ve İçişleri Bakanlıklarının mütalaaları
alınarak hazırlanacak bir yönetmelikle tanzim olunur. (Değişik: 4/12/1985 -3239/110
md.) Devir ve ferağı yapılan bina ve arazinin, devir ve ferağın yapıldığı yıl ile
geçmiş yıllara ait ödenmemiş Emlak Ver-
gisinin ödenmesinden devreden devralan müteselsilen sorumlu tutulurlar. Devrala-nın
mükellefe rücu hakkı saklıdır. Tapu daireleri devir ve ferağ işlemini, işlemin yapıldığı
ayı takip eden ayın 15'inci günü akşamına kadar ilgili belediyele-
re bildirir.
Vergi dairesince yapılacak işlem:
Madde 31 - (Değişik: 17/7/1972 - 1610/21 md.) (Birinci fıkra Mülga: 4/12/1985
- 3239/141 md.) Vergi değerlerinin takdirinde şehir ve köylerin tabii, iktisadi
ve bölgesel şartlarına göre nazara alınacak piyasa bedeli, maliyet bedeli, kira
veya yıllık istihsal değeri gibi normlar ile uyulacak usul ve esaslar, mükelleflerden
ve üçüncü şahıslardan istenecek bilgiler tüzükte belirtilir. (Üçüncü ve dördüncü
fıkralar Mülga: 4/12/1985 - 3239/141 md.)
Beyanname verilmemesi halinde yapılacak işlem:
Madde 32 - (Değişik: 4/12/1985 - 3239/111 md.) Ek süreye rağmen beyanname verilmez
ise, vergi bu Kanun hükümlerine göre idarece tarh edilir. Beyannamesini ek süreye
rağmen vermeyen mükellefler adına ağır kusur cezası
kesilir.
Vergi değerini tadil eden sebepler:
Madde 33 - Vergi değerini tadil eden sebepler aşağıda gösterilmiştir:
1. Yeni bina inşa edilmesi (Mevcut binalara ilaveler yapılması veya asansör veya
kalorifer tesisleri konulması yeni inşaat hükmündedir.)
2. (Değişik: 17/7/1972-1610/23 md.) Bir binanın yanması, yıkılması suretiyleveya
sair sebeplerle tamamen veya kısmen harabolması veya binada mevcut asansör veya
kalorifer tesislerinin kısmen veya tamamen kaldırılması;
3. Bir binanın kullanış tarzının tamamen değiştirilmesi veya bir binanın ikamete
mahsus mahallerinden bir kısmının dükkan, mağaza, depo gibl ticaret ve sanat icrasına
mahsus mahaller haline kalbedilmesi, (Bu hükmün uygulanmasında bir apartmanın her
dairesi bir bina sayılır ve tadil sebebi, yalnız kullanış tarzı tamamen veya kısmen
değiştirilen daire için geçerli olur.)
4. Arazinin hal ve heyetinde değişiklik olması:
a) Arazinin fidanlandırılması veya ağaçlandırılması, bağ haline getirilmesi;
b) Fidanlı, ağaçlı veya kütüklü bir arazinin tarla haline getirilmesi veya gelmesi;
c) Tarım yapılan bir arazinin tabii bir afet veya arıza sebebiyle veya sair sebepler
yüzünden tarıma elverişsiz hale gelmesi.
d) Tarım yapılmıyan bir arazinin tarıma elverişli hale getirilmesi,
e) Arazinin parsellenmek suretiyle arsalar haline getirilmesi.
5. Bir binanın mütemmimi durumunda olan arazinin mütemmimlik durumundan çıkması
veya bir arazi ve arsanın bina mütemmimi durumuna girmesi.
6. Bir bina veya arazinin takvim veya ifraz edilmesi veya mükellefinin değişmesi
(Araziden bir kısmının istimlak edilmesi de ifraz hükmündedir.)
7. Müteaddit arazi ve arsaların tek bir arazi ve arsa haline getirilmesi veya müteaddit
hisselere ayrılmış olan bir binanın bütün hisselerinin birleştirilmesi.
8. (Ek: 17/7/1972 - 1610/23 md.) Herhangi bir sebep yüzünden bir şehir, kasaba veya
köyün tamamında devamlı olmak üzere bina veya arazinin değerlerinde % 25 i aşan
oranda artma veya eksiltme olması; (Son fıkra Mülga: 17/7/1972-1610/23 md.)
Madde 34 - (Mülga: 8/12/1980 - 2350/6 md.)
Kaçakçılık cezasının uygulanmayacağı:
Madde 35 - (Değişik:21/1/1982 - 2587/9 md.)
Bu Kanunun tatbikatında Vergi Usul Kanununun Kaçakçılık cezaları ile ilgili hükümleri
uygulanmaz.
Çeşitli Hükümler
Köy kıymet beyanı defterlerinin doldurulmasına yardım:
Madde 36 - (Değişik: 4/12/1985 - 3239/112 md.) İçişleri Bakanlığı gerekli
gördüğü takdirde, tespit edeceği esaslar dahilinde köy kıymet beyanı defterlerinin
doldurulması sırasında köy muhtarlarına yardımda bulunabilir.
Usul hükümleri:
Madde 37 - (Değişik: 4/12/1985 - 3239/113 md.)
Bu Kanun hükümleri saklı kalmak şartıyla, bu Kanuna göre alınacak vergiler hakkında
213 sayılı Vergi Usul Kanunu ile 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanun hükümleri uygulanır. Bu Kanunda geçen "Vergi dairesi"tabiri, belediyeleri
ifade eder. Bu Kanunun uygulanmasında, Vergi Usul Kanununun vergi inceleme yetkisi
hariçolmak üzere;
1. Belediye gelir şube müdürü, gelir şube müdürü olmayan yerlerde belediye hesap
işleri müdürü, hesap işleri müdürü olmayan yerlerde muhasebeci, vergi dairesi müdürü
sıfat ve yetkisini haizdir.
2. Vergi Usul Kanununda mahallin en büyük mal memuruna verilmiş görev ve yetkiler,
belediye başkanları tarafından kullanılır. Vergi hasılatından verilecek paylar:
Madde 38 - (Değişik: 20/7/1971-1446/2 md.)
Bir Vergi Dairesi faaliyet bölgesi içindeki Emlak Vergisi hasılatından o bölgede
bulunan Belediyelere ve İl Özel İdaresine aşağıdaki esas ve ölçülere göre pay verilir,
Vergi hasılatının:
1. % 45 i Belediyelere,
2. % 35 i İl Özel İdaresine,
ödenir.
Ancak, İl özel İdaresine ayrılan payın % 3 ü kesilerek Köy
İdareleri sermaye payı olarak İller Bankasına verilir. Vergi Dairesi faaliyet bölgesinde
birden fazla Belediye bulunması halinde Belediyelere ait pay son nüfus sayımındaki
nüfus miktarlarına göre belediyelere dağıtılır. Vergi hasılatından verilecek paylar,
her ayın sonu itibariyle hesaplanıp
müteakip ayın sonuna kadar adı geçen idarelere ödenir. (1)
Verginin dağılımı:
Mükerrer Madde 38 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/114 md.)
Belediyeler tarafından tahsil edilen Emlak Vergisinin % 15'i il özel idareleri payı,
27/6/1984 gün ve 3030 sayılı Kanunun uygulandığı şehirlerde il özel idareleri payı
ayrıldıktan sonra kalan miktarın % 20'si büyük şehir belediyesi payı olarak ayrılır.
İl özel idareleri ve büyük şehir belediyesi payı olarak ayrılan miktarlar tahsil
edildiği ayı takip eden ayın son günü akşamına kadar ilgili il özel idareleri ile
büyük şehir belediyelerine ödenir.
Kesirler:
Madde 39 - (Değişik: 30/5/1985 - 3208/5 md.)
Emlak Vergisinin hesaplanmasında on liraya kadar olan vergi kesirleri atılır.
Bina ve arazi vergilerinde zamanaşımı süresinin başlangıcı:
Madde 40 - (Değişik:8/12/1980-2350/11 md.)
Beyan dışı kalan bina ve arazinin vergi ve cezalarında zamanaşımı, bu bina ve arazinin
beyan edilmediğinin idarece öğrenildiğı tarihi takip eden yılın başından itibaren
başlar.
İKİNCİ BÖLÜM
Son Hükümler
Kaldırılan hükümler:
Madde 41 - (Değişik birinci fıkra: 20/7/1971 - 1446/3 md.) Aşağıda yazılı
kanunlarla diğer kanunlardaki bu kanuna uymayan hükümler 1/3/1972 tarihinden itibaren
yürürlükten kaldırılmıştır :
-----------------------
(1) Bu maddenin belediye ve il özel idarelerine pay verilmesine ait hükümleri ile
bu kuruluşlara genel bütçe gelirlerinden pay verilmesine ilişkin diğer hükümleri
2/2/1981 tarih ve 2380 sayılı Kanunun 3 üncü maddesi ile kaldırıl-
mıştır.
1. 4/7/1931 tarihli ve 1837 sayılı Bina Vergileri Kanunu ile 1996, 2413, 2870,2898,4873,
5648, 5649, 6256, 206, 309, 177, 491, 496 sayılı Kanunlar ile ek ve tadilleri ve
1454 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi ile 3202 sayılı Kanunun 5453 sayılı Kanunla
değişik 5 inci maddesinin (b) fıkrası, 2871 sayılı Kanunun 2, 3 ve 4 üncü ve 4040
sayılı Kanunun 489 sayılı Kanunla değişik 31 inci maddeleri ile 5237 sayılı Kanunun
4 üncü ve 5419 Sayılı Kanunun 3 üncü maddeleri,
2. 27/6/1931 tarihli ve 1833 sayılı Arazi Vergisi Kanunu ile 2567,3585, 3726,4699,5650,
6255, 483 sayılı Kanunlar ile ek ve tadilleri ve 3116 sayılı Kanunun 5653 sayılı
Kanunla değişik 86 ncı maddesinin arazi vergisi muafiyeti ile
ilgili hükmü ve 3653 sayılı Kanunun 7 nci maddesi,
3. 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 50, 51, 53, ila 62, 77 ve 78 inci maddeleri,
4 - (Ek:17/7/1972 - 1610/ 24 md.; Değişik: 25/8/1977-2104/1 md.)Özel kanunların
bina ve arazi vergilerine ilişkin muaflık ve istisna hükümleri (31/5/1963 tarihli
ve 244 sayılı Kanun gereğince yapılan milletlerarası antlaşmalarla tanı-
nan muaflık ve istisna hükümleri ile, 11/7/1972 tarihli ve 1606 sayılı Kanunla tanınan
muaflık hükümleri saklıdır.)
Ek Madde 1 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/115 md.)
Mahalli idarelerce tahsil edilen vergi, resim, harç ve paylara ilişkin yurt dışı
danışmanlık hizmetleri Maliye ve Gümrük Bakanlığınca yürütülür. Bu hizmetlerin yürütülmesine
ilişkin usul ve esaslar Maliye ve Gümrük Bakanlığınca belirlenir.
Geçici Madde 1 - Bu kanunun 5 inci maddesinin (a) ve (b) fıkralarındaki geçici
muaflık hükümleri gerek bu kanunun yürürlüğü tarihinden önce muaflıktan faydalanmamış
binalar hakkında, gerekse 6188 sayılı Kanunun 13 üncü maddesi ile 1837 sayılı Kanunun
206 ve 491 sayılı kanunlarla değişik 4 üncü maddesi gereğince geçici muafiyet almış
binalar hakkında da, bu binaların inşalarının sona erdiği yılı takibeden 10 yıllık
devrenin 1/3/1972 tarihinden sonra kalan kısmı için uygulanır. (Ancak, 1/3/1972
tarihine kadar tarhi gereken bina, buhran ve savunma vergileri, mezkür tarihe kadar
mer'i olan kanun hükümlerine göre tarh. tahakkuk ve tahsil olunur.) (1) 1833 sayılı
Arazi Vergisi Kanunu ile ek ve tadilleri gereğince tanınan geçici muafiyetler saklıdır.
Geçici Madde 2 - (Değişik: 20/7/1971 - 1446/4 md.)
1971 bütçe yılı sonuna kadar olan dönemlerle ilgili tarh, tahakkuk, tahsil ve diğer
işlemlerin Bina, Arazi, İktisadi Buhran ve Savunma Vergisi Kanunları ile Vergi Usul
Kanunu ve bunların ek ve tadilleri ve 1454 sayılı Kanunun 13 üncü
maddesi ile 3202 sayılı Kanunun 5453 sayılı Kanunla değişik 5 inci maddesinin (b)
fıkrası, 5237 sayılı Kanunun 4 üncü maddesi ve 2871 sayılı Kanunun 2, 3 ve 4 üncü
maddeleri hükümleri gereğince Özel İdareler tarafından yapılmasına devam olunur.
Şu kadar ki, 1971 bütçe yılına ait Bina, İktisadi Buhran ve Savunma Vergisi ile
Arazi Vergisi mükellefiyeti, 1/3/1971 tarihinden itibaren başlar ve bu vergiler
1971 yılının Temmuz ve Kasım aylarında olmak üzere iki eşit taksitte ödenir.
-----------------------
(1) Bu hükümdeki "1/3/1971 ve 28/2/1971" tarihleri, 20/7/1971 tarih ve 1446 sayılı
Kanunun 4 üncü maddesiyle "1/3/1972" olarak değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.
Geçici Madde 3 - 28/2/1971 tarihine kadar ki dönemlere ait olarak tahakkuk
edip de bu kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar tahsil edilmemiş bina, buhran,savunma
ve arazi vergisi borçlarının kanunun meriyetinden itibaren geçecek ilk 2 nci ay
sonuna kadar tamamını ödeyenlerin, vergi cezası ve gecikme zamlarının % 90 ı,2 nci
iki ay sonuna kadar tamamını ödeyenlerin vergi cezası ve gecikme zamlarının % 80
i ve 3 üncü iki ay sonuna kadar tamamını ödeyenlerin vergi cezası ve gecikme zamlarının
% 70 i affedilir. Bu devreye taallük eden vergilerden ihtilaflı bulunanlar (Kanunun
meriyetinden sonra ihtilaflı hale gelenler dahil) ödeme süresinin başladığı tarihten
itibaren ikişer aylık süreler içerisinde tamamen ödendikleri takdirde 1 inci fıkrada
açıklandığı nispette aftan faydalanırlar. (Geçici Madde 4 - 1970 yılında emlak vergisinin
uygulanmasıyla ilgili her türlü giderlere harcanmak üzere 1970 yılı Bütçe Kanununun
Maliye Bakanlığı kıs- mının 14.000 inci bölümüne 14.496 numaralı (Diğer giderler)
maddesine gerekli ödeneği kaydetmeye veya bu tertibe aynı maksatla ödenek aktarmaya
Maliye Bakanı yetkilidir.
Geçici Madde 5 - (Mülga: 11/12/1981-2562/28 md.)
Geçici Madde 6 - (Ek: 20/7/1971 - 1446/5 md.)
1971 bütçe yılı içerisinde Emlak Vergisi Kanununun 5 ve 15 inci maddeleri hükümlerine
göre yapılacak bildirimler ile 23 üncü maddesi gereğince verilecek beyannameler
bir defaya mahsus olmak üzere 1972 bütçe yılının Mart,Nisan ve Mayıs aylarında verilir
ve yapılan bu beyan ve bildirimlere istinaden tarih ve tahakkuk ettirilecek vergilere
ait mükellefiyet 1972 bütçe yılı başından itibaren başlar. Köylerde yapılacak beyanlar
hakkında da yukarıdaki hüküm uygulanır. Bu maddede yazılı beyan süresini bir misline
kadar uzatmaya Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Geçici Madde 7 - (Ek: 20/7/1971 - 1446/6 md.)
1971 yılında Emlak Vergisinin uygulanması ile ilgili her türlü giderlere harcanmak
üzere 1971 yılı Bütçe Kanununun Maliye Bakanlığı kısmının ilgili bölüm ve maddelerine
gerekli ödeneği kaydetmeye veya bu tertiplere aynı maksatla ödenek aktarmaya Maliye
Bakanı yetkilidir.
Geçici Madde 8 - (Ek: 20/7/1971 - 1446/7 md.) 1971
bütçe yılında Savunma Vergisi Kanununa göre tahsil edilip Hazineye yatırılacak miktar
Gelir Bütçesinin 55 000 Servet ve Servet Transferleri Üzerinden Alınan Vergiler
bölümünün 55 100 Emlak Vergisi maddesine gelir kaydolunur.
Geçici Madde 9 - (Ek: 17/7/1972 - 1610/25 md.) 20/7/1971
tarihli ve 1446 sayılı Kanunun 5 inci maddesi hükmü saklıdır.
Geçici Madde 10 (Ek: 17/7/1972-1610/25 md.)
Bu kanunun yürürlüğe girmesinden sonra beyanname verme süresi Maliye Bakanı tarafından
altı ay daha uzatılabilir. Bu süre içerisinde mükellefler dilerlerse yeniden beyanname
verebilirler. Bu uzatma süresi kullanılmadığı tak- dirde,1319 sayılı Kanun hükümlerine
müsteniden beyanda bulunan mükellefler adına yapılan tarhiyat, bu kanunun yürürlüğe
girdiği tarihi takibeden beş yıl içinde idarece düzeltilir. Fazla ödenen vergiler
ret ve iade olunur.
Geçici Madde 11 - (Ek: 8/12/1980 - 2350/12 md.)
1982 Bütçe Yılına rastlayan Emlak Vergisi genel beyan dönemi, 1980 Bütçe Yılına
alınmış olup, müteakip genel beyanda bulunma süresi; 1980 yılı başlangıç kabul edilmek
suretiyle, bu Kanunun 23 ncü maddesindeki esaslara göre hesaplanır. 1980 Yılı Bütçe
Kanununun 10/E maddesine göre, Maliye Bakanlığınca aynı yıl yapılan beyana davet,
bu Kanunun 23 üncü maddesine göre yapılmış genel beyana davet hükmündedir. Mezkür
hükmün kapsamı dışında kalan yerlerdeki mükelleflerin bu Kanunun yürürlüğe girdiği
ayı takip eden 3 aylık süre içinde genel beyana davetleri ve genel beyanda bulunmaları
sağlanır. 1980 Yılı Bütçe Kanununun 10/E maddesine göre yapılan beyana davet üzerine
29/8/1980 tarihine kadar ve bu tarihi takip eden 2 aylık ek süre içinde beyanda
bulunan mükellefler, 1981 yılının Ocak ayı sonuna kadar daha önce beyan ettikleri
vergi değerlerini yükseltici yönden yeniden beyanda bulunabilirler. Bu beyanlar
da genel beyan hükmünde kabul edilir.
Yukarıdaki esaslara göre beyanda bulunan mükelleflere Emlak Vergisi Kanunu- nun
27 nci maddesinde belirtilen 2 aylık ek süre tanınmaz.
Geçici Madde 12-(Ek: 8/12/1980 - 2350/12 md.)
Emlak Vergisi Kanununun 4 ncü maddesine bu Kanunla eklenen (r) fıkrasında belirtilen
binalar için 1972 yılından itibaren tarh ve tahakkuk ettirilen Emlak Vergileri ile
bunlara bağlı zam ve cezalardan bu Kanunun yürürlük tarihinde henüz tahsil edilmemiş
bulunanları terkin olunur.
Geçici Madde 13 - (Ek: 8/12/1980 - 2350/12 md.)
1319 sayılı Emlak Vergisi Kanununun uygulanmaya başladığı tarihten önceki dönemlere
ilişkin olarak il özel idarelerince tarh ve tahakkuk ettirilip henüz tahsil edilmemiş
olan bina, arazi ve buna müteferri diğer vergi ve resimler ile ceza ve gecikme zamları
tahsil edilmez. İdari ve mali yargı organlarındaki uyuşmazlıklar geri alınır, cebri
kovuşturmaya ilişkin her türlü işlem kaldırılır.
Geçici Madde 14 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/116 md.)
Bakanlar Kurulu, ödenecek Emlak Vergisi miktarını ilgili belediye meclislerinin
kararı ve belediye başkanının teklifi üzerine, mahalleler,köyler veya cadde, sokak
yahut değer bakımından farklı bölgeler itibariyle birlikte veya ayrı ayrı olmak
üzere 1986 yılı için % 40'tan, 1987 yılı için % 20'den fazla olmamak üzere indirebilir.
Bakanlar Kurulu, gerekli gördüğü takdirde, belediye meclislerinin kararı ve belediye
başkanlarının talebi olmadan ödenecek Emlak Vergisi miktarını Türkiye genelinde
1986 yılı için % 40'tan, 1987 yılı için % 20'den fazla olmamak üzere indirebilir.
Geçici Madde 15 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/116 md.)
1/1/1986 tarihinden önceki dönemlerde meydana gelen vergiyi doğuran olaylar sebebiyle
bu tarihe kadar beyan edilmiş bina ve araziye ait Emlak Vergisinin tarh, tahakkuk
ve tahsil işlemlerine Maliye ve Gümrük Bakanlığına bağlı vergi dairelerince devam
olunur. 1/1/1986 tarihine kadar beyannamesi verilmemiş bina ve araziye ait tarh,tahakkuk
ve tahsil işlemleri ilgili belediyeler tarafından yapılır.
Geçici Madde 16 - (Ek: 4/12/1985 - 3239/116 md.)
a) 1980 ila 1982 dönemlerine ait olup 1/1/1986 tarihine kadar beyannamesi verilmemiş
olan ve idarece tarh işlemi sonuçlanmamış bulunan bina ve arsalar hakkında 1983
yılında uygulanan bina metrekare normal inşaat maliyet bedelleri ile arsalara ait
asgari ölçüde birim değerleri,
b) 1980 ile 1985 dönemlerine ait olup 1/1/1986 tarihine kadar beyannamesi verilmemiş
olan ve idarece tarh işlemi sonuçlandırılmamış bulunan arazi hakkında 1986 yılında
uygulanacak asgari ölçüde arazi birim değerleri, uygulanır.
Geçici Madde 17 - (Ek: 18/5/1987-3365/5 md.)
Bu Kanunun 5 inci maddesinin (f) fıkrasındaki geçici muafiyet,daha önceki yıllarda
inşaatı biten binalar için inşaatın bittiği yılı takip eden yılın başından itibaren
hesaplanır ve kalan süre kadar uygulanır.
Bu maddede yer alan geçici muafiyete tabi binaların 1987 yılına ait emlak vergileri
terkin, tahsil edilmiş bulunanlar red iade olunur.
Yürürlük ve yürütme:
Madde 42 - Bu Kanun 1/3/1971 tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 43 - Bu kanunu Maliye Bakanı yürütür.
*
* *
29/7/1970 TARİH VE 1319 SAYILI ANA KANUNA İŞLENEMEYEN GEÇİCİ MADDELER:
1 - 21/1/1982 tarih ve 2587 sayılı Kanunun geçici maddeleri:
Geçici Madde 1 - Emlak Vergisi Kanununun 27 nci maddesinde yazılı ek süreden
sonra ve bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihe kadar verilen beyannameler üzerine
geç beyanda bulunmaktan dolayı değerleme işlemi yapılmaz. Ayrıca, bu Kanunun yürürlük
tarihine kadar herhangi bir şekilde emlak vergisi beyannamesi vermemiş olanlara
1/6/1982 tarihine kadar ek beyanname verme süresi tanınmıştır. Bu tarihe kadar beyanname
verenler hakkında geç beyanda bulunmaktan dolayı değerleme işlemine başvurulmaz.
Geçici Madde 2 - 6830 sayılı İstimlak Kanununda değişiklik yapılıncaya kadar,
bu Kanuna göre yapılacak kamulaştırmalarda ödenecek kamulaştırma karşılıkları, kamulaştırma
tarihinden önce malik tarafından bildirilen ve emlak vergisine esas olan son vergi
beyan değerini geçemez. Ancak son vergi beyan tarihinden kamulaştırma tarihine kadar
bir yıldan fazla bir süre geçmişse, geçen süre içinde Ticaret Bakanlığınca yayımlanan
toptan eşya fiyatları indeksindeki artışlar nispetinde ve vergi değerinin
bir katına kadar artırma yapılabilir. Şu kadar ki,bu şekilde yapılacak artırma,
gayrimenkulün rayiç (alım satım) bedelini aşamaz. Vergi beyan değerine yıllık toptan
eşya fiyatlarındaki artış sebebiyle ilave edilen miktarla birlikte elde edilecek
meblağ, gayrimenkulün rayiç bedelinden yüksek ise kamulaştırma karşılığı rayiç bedelden
fazla olamaz. Herhangi bir sebeple emlak vergisi beyannamesi vermemiş mükelleflerin
gayrimenkullerinin emlak vergisine esas değerleri 1319 sayılı Emlak Vergisi kanunun
29 ve 31 nci maddeleri hükümlerine göre saptanır ve bu gayrimenkuller için ödenecek
kamulaştırma bedelleri hakkında da birinci fıkra hükmü uygulanır.
(1)
--------------------------
(1) Geçici 2 nci maddenin kamulaştırılan taşınmaz malın değerinin tesbitine dair
hükmü 4 Kasım 1983 tarih ve 2942 sayılı Kanunun 40 ıncı maddesi ile yürürlükten
kaldırılmıştır.
|